Thang Điểm SOFA Tiên Lượng Suy Đa Cơ Quan
Thang điểm **SOFA (Sequential Organ Failure Assessment)** ban đầu được gọi là Thang điểm đánh giá suy tạng liên quan đến nhiễm trùng huyết (Sepsis-related Organ Failure Assessment). Thang điểm này được sử dụng rộng rãi tại các khoa điều trị tích cực (ICU) nhằm theo dõi diễn tiến suy giảm chức năng của 6 hệ cơ quan chính, giúp chẩn đoán **nhiễm trùng huyết (Sepsis-3)** và tiên lượng nguy cơ tử vong của người bệnh một cách liên tục.
1. Sáu hệ cơ quan được đánh giá trong thang điểm SOFA
Mỗi hệ cơ quan được cho điểm từ 0 (bình thường) đến 4 (suy tạng nặng):
- Hệ Hô hấp: Đánh giá dựa trên tỷ số PaO₂/FiO₂ (chỉ số oxy hóa máu lấy từ khí máu động mạch và nồng độ oxy thở vào).
- Hệ Đông máu: Đánh giá dựa trên số lượng tiểu cầu (tính theo × $10^9$/L).
- Hệ Gan mật: Đánh giá dựa trên nồng độ Bilirubin huyết thanh.
- Hệ Tim mạch: Đánh giá tình trạng tụt huyết áp và liều lượng các thuốc vận mạch cần sử dụng (Dopamine, Dobutamine, Adrenaline, Noradrenaline).
- Hệ Thần kinh trung ương: Đánh giá tri giác thông qua Thang điểm hôn mê Glasgow (GCS).
- Hệ Thận tiết niệu: Đánh giá dựa trên nồng độ Creatinine máu hoặc lượng nước tiểu bài tiết mỗi ngày.
2. Ứng dụng chẩn đoán Nhiễm trùng huyết (Sepsis-3)
Theo định nghĩa đồng thuận quốc tế Sepsis-3 mới nhất, nhiễm trùng huyết được chẩn đoán khi có tình trạng nhiễm trùng kèm theo một đáp ứng ký chủ bị rối loạn dẫn đến suy tạng. Dấu hiệu suy tạng được xác định bằng:
Sự gia tăng đột ngột điểm SOFA $\geq$ 2 điểm so với mức nền trước đó.